Pelgrimeren in Groningen, Peter Dijkstra vertelt

donderdag 29 juni 2017

Pelgrimeren in Groningen, Peter Dijkstra vertelt

De provincie Groningen is ruim 2300 kilometer aan pelgrimswandelroutes rijker. Routes die voeren langs rijk cultuurhistorisch gebied, langs en door historische kerken en kloosters. Een waardevolle toevoeging voor wandelaars uit ons eigen gebied of ver daarbuiten die de provincie op een andere manier willen leren kennen. Peter Dijkstra van de Stichting Pelgrimeren in Groningen (SPIG) staat aan de wieg van dit bijzondere routenetwerk en vertelt er graag over.

Peter: “Met een aantal vrienden organiseren we al vier jaar pelgrimswandelingen. Wandelingen langs bijzondere plekken. De wandelingen hebben meestal een thema, zoals natuur, cultuur, spiritualiteit of bezinning. Het wandelen is ontstaan uit liefhebberij. Ik merkte dat wandelen een heel positief mentaal effect had. Daardoor ging ik er steeds meer op uit en ontdekte steeds meer bijzondere plekjes en routes. Ik wilde dat delen met anderen en daarom gingen we tochten organiseren waarbij mijn vrienden en ik zelf gids waren. We kregen steeds meer aanmeldingen en besloten toen om dit professioneel op te pakken. Zo is de stichting ontstaan en met dat uitgebreide routenetwerk hebben we op 21 april jl. een kroon op ons werk gezet met de lancering van onze website www.spig.nl!

Samen maar op eigen benen

Stichting Pelgrimeren in Groningen (SPIG) is een zelfstandige stichting, die draait met vrijwilligers en ernaar streeft zonder subsidiegelden te blijven bestaan en de diensten blijvend gratis aan te bieden.
De stichting maakt dankbaar gebruik van belangeloze ondersteuning door verschillende organisaties, zoals Routebureau Groningen en Marketing Groningen. Die samenwerking is erg belangrijk. Via de

site wandelen.groningen.nl zijn de routes te vinden.

Ook de Stichting Oude Groninger Kerken (SOGK) is een belangrijke partner. Er is een convenant met de SOGK waarin is afgesproken dat zoveel mogelijk kerken open zullen zijn voor bezoek. Met de Raad van kerken is afgesproken samen de kerken te benaderen om zoveel mogelijk kerken open te stellen via sleuteladressen. Inmiddels zijn al 125 kerken te bezoeken en de verwachting is dat dit aantal nog stijgt. In de praktijk betekent dit dat wandelaars met een kerk kunnen bellen en dan hartelijk worden ontvangen of zelf met een sleutel de kerk in kunnen.

Door nauw samen te werken met verschillende partners, kan de stichting mensen op ontdekkingsreis sturen in onze mooie provincie.

Groningen is één groot openluchtmuseum

Groningen is één groot openluchtmuseum

Pelgrimeren combineert heel veel aspecten. Allereerst natuurlijk het wandelen zelf, maar daarnaast ontdek je heel veel over de omgeving, de natuur waar je doorheen loopt en de cultuurhistorie van gebieden en gebouwen. Groningen is een ontzettend rijke provincie als het gaat om natuur- en cultuurhistorie. Soms lijkt het landschap wel een groot openluchtmuseum. Elk dorp, elk water en zelfs de topografie, alles heeft een verhaal. Er is zo veel, dat we er haast achteloos aan voorbij gaan.

Tijdens de georganiseerde wandelingen bleek dat zelfs mensen die hier al hun leven lang wonen met andere ogen naar het gebied kijken en nieuwe dingen ontdekken.
In de periode van ongeveer 900 – 1500 n.C. is dit gebied economisch een soort Randstad. De vruchtbare grond en de ligging aan het water zorgt voor grote bedrijvigheid. Die periode gebruiken we als rode draad waarmee we verhalen aan elkaar rijgen.”

Alle Groninger kerken samen geven een enorm surplus aan cultuurhistorische rijkdom, ook als landschapselementen. Een voorbeeld is de bouwtechniek, het metselwerk. Tegenwoordig gaat een gebouw 50-70 jaar mee, deze oude kerken staan al 700 of 800 jaar of nog langer. Het kerkgebouw is daardoor zelf haast een kunstwerk. In dat lange bestaan zijn er bovendien heel veel verhalen opgebouwd. Die verhalen kunnen mensen inspireren. Peter: “Wij verbazen ons erover dat die verhalen niet verteld worden. Er komt een cultuurgeschiedenis van meer dan 2000 jaar terug naar voren in de simpelste dingen, zoals huismerken op graven die waarschijnlijk afstammen van letters van het Germaans alfabet de zogenaamde runentekens. Het is zo boeiend om die verhalen zelf te ontdekken en om ze te delen.” 

Hoe werkt het?

Hoe werkt het?

Op www.spig.nl kun je routes downloaden. Pelgrimeren in Groningen biedt twee routesystemen. Er zijn 125 ‘korte’ wandelingen van rond de acht kilometer, waarbij een middeleeuwse kerk centraal staat. Daarnaast zijn er 62 etappes van gemiddeld 21 kilometer, waarbij je van verblijfplaats naar verblijfplaats wandelt. Alle middeleeuwse kerken zijn in die etappes opgenomen en ook alle natuurgebieden en de 34 voormalige kloosterterreinen. In principe kunnen mensen met 62 etappes dus ruim twee maanden lang achtereen pelgrimeren in Groningen. 

Van elke wandeling kun je -gratis- een informatiebestand downloaden met een hoogtekaart erin en een beschrijving van alle bijzondere punten. Je kunt de routes lopen aan de hand van een kaart, of een geschreven route die je print, maar ook via gps. Daarvoor download je dan de app ‘Viewranger’ en het gpx bestand.

De grote routes beginnen altijd bij een treinstation, zodat bezit van een auto niet nodig is. De langere routes lopen bovendien van verblijfplaats naar verblijfplaats. Dat kan een camping zijn of een bed and breakfast, maar ook een trekkershut. De routebeschrijving vermeldt altijd informatie over openbaar vervoer, parkeerplaatsen en winkels of horeca langs de route.

Om de routes wat extra’s mee te geven, zitten er ook ‘opdrachten’ bij, passend bij een van de thema’s natuur, cultuur, spiritualiteit of bezinning. Je krijgt dan bijvoorbeeld een maatschappelijk getinte opdracht of een die met poëzie te maken heeft of met spiritualiteit.

Sinds de website ‘live’ staat, is er weer ruimte voor nieuwe ambities. Peter: “We hebben nog van alles te doen en ook veel plannen. Ten eerste test een groep van 10 vrijwilligers de routes om er zeker van te zijn dat alles klopt. Daarnaast organiseren we ongeveer zeven keer per jaar wandelingen met een gids. Er zijn nog veel meer plannen, maar die houdt Peter nog even geheim. Wat hij wel kwijt wil: ”Je komt met de pelgrimswandelingen op locaties die je anders nooit zou bezoeken, ook niet als je in Groningen woont. Op ontdekkingsreis in je eigen provincie, wie wil dat nou niet?”

Deel deze pagina